Działalność nierejestrowana w 2026 – wszystko,
co musisz wiedzieć
Dowiedz się, jak prowadzić działalność nierejestrowaną w 2026 roku. Sprawdź limit przychodów, zasady
rozliczeń PIT, obowiązek kasy fiskalnej i korzyści dla przedsiębiorcy.
Co to jest działalność nierejestrowana?
Działalność nierejestrowana to forma drobnej działalności zarobkowej w Polsce, która nie wymaga
rejestracji w CEIDG ani posiadania NIP czy REGON.
W 2026 roku, aby korzystać z tej formy działalności, trzeba:
- nie przekraczać kwartalnego limitu przychodów wynoszącego 225% minimalnego
wynagrodzenia (10 813,50 zł/kwartał), - nie prowadzić zarejestrowanej działalności gospodarczej w ciągu ostatnich 5 lat.
Jest to idealna forma dla osób, które chcą przetestować pomysł na biznes bez dużego ryzyka.
Limit przychodów 2026 – co warto wiedzieć?
Od 2026 roku limit przychodów liczony jest kwartalnie, a nie miesięcznie.
- Wliczane są wszystkie przychody należne, nawet jeśli kontrahent ich jeszcze nie zapłacił.
- Wyjątki: zwroty towarów, rabaty i skonta.
- Jeśli limit zostanie przekroczony, należy zarejestrować działalność w CEIDG w ciągu 7 dni.
Dlatego prowadzenie ewidencji sprzedaży jest obowiązkowe i pomaga monitorować przychody.
Czy działalność nierejestrowaną trzeba zgłaszać?
Nie trzeba jej zgłaszać do CEIDG ani do urzędu skarbowego, ale:
- należy prowadzić uproszczoną ewidencję przychodów,
- przychody i koszty trzeba wykazać w rocznym zeznaniu PIT-36,
- w przypadku sprzedaży towarów lub usług osobom fizycznym konieczne może być wystawienie
rachunku lub faktury na żądanie klienta.
Korzyści z działalności nierejestrowanej
- Brak rejestracji i formalności – nie potrzebujesz NIP, REGON ani zgłoszenia w urzędzie
skarbowym. - Zwolnienie ze składek ZUS – dotyczy sprzedaży towarów (uwaga na świadczenie usług)
- Brak zaliczek na podatek dochodowy – rozliczenie dopiero w PIT-36 i zapłata podatku zgodnie
ze skalą podatkową - Zwolnienie z VAT – przychody do 240 tys. zł rocznie (limit ustalany proporcjonalnie, uwaga na
wyjątki – sprzedaż usług i towarów z automatu objętych obowiązkowa rejestracją do VAT od
pierwszej sprzedaży) - Prosta księgowość – wystarczy uproszczona ewidencja sprzedaży.
Jakie usługi można świadczyć w działalności nierejestrowanej?
Dozwolone są usługi, które nie wymagają zezwoleń ani koncesji, np.:
- Sprzątanie mieszkań i domów
- Opieka nad dziećmi
- Korepetycje i nauka języków
- Drobne naprawy, remonty i stolarstwo
- Usługi kosmetyczne i fryzjerskie
- Tworzenie biżuterii i rękodzieło
- Usługi graficzne, marketingowe, szkolenia i warsztaty
Nie można prowadzić działalności wymagającej zezwoleń, np. sprzedaż alkoholu, apteki, pośrednictwo
ubezpieczeniowe czy usługowe prowadzenie ksiąg rachunkowych.
Kto może prowadzić działalność nierejestrowaną?
- Osoby fizyczne (również niepełnoletnie z ograniczeniami i zgodą przedstawiciela ustawowego)
- Cudzoziemcy legalnie przebywający w Polsce
- Bezrobotni (przychody tylko ze sprzedaży towarów, zawarcie umowy zlecenie lub o dzieło
spowoduje utratę statusu bezrobotnego) - Rolnicy prowadzący działalność niezwiązaną z produkcją rolną
Jak prowadzić ewidencję sprzedaży w działalności
nierejestrowanej?
Każda osoba prowadząca działalność nierejestrowaną w Polsce musi prowadzić uproszczoną ewidencję
sprzedaży. To sposób, aby kontrolować przychody i nie przekroczyć limitu kwartalnego.
Ewidencję można prowadzić w dwóch formach: papierowej – zeszyt, notes lub specjalny arkusz Excel
lub elektronicznej – arkusz kalkulacyjny, aplikacja do faktur lub program księgowy.
Co powinno znaleźć się w ewidencji?
- Numer porządkowy sprzedaży
- Datę sprzedaży
- Wartość sprzedaży
- Wartość sprzedaży narastająco od początku roku
Jeśli wystawiasz rachunki, faktury lub paragony, warto odnotować ich numery w ewidencji – ułatwia
to kontrolę i rozliczenia podatkowe. Możesz też dodać własne pola, które uznasz za przydatne, np. opis
sprzedanego towaru lub dane klienta.
Dobre praktyki przy prowadzeniu ewidencji to dokumentowanie każdej sprzedaży oraz codzienne wpisy
do ewidencji.
NIP, kasa fiskalna i VAT
- NIP – nie jest obowiązkowy, można go uzyskać dobrowolnie przy pomocy formularza NIP-7.
- Kasa fiskalna – wymagana przy sprzedaży usług/towarów objętych obowiązkiem ewidencji albo
po przekroczeniu limitu 20 000 zł/rok (uwaga na pierwszy rok, w którym zaczniesz dokonywać
sprzedaży na rzecz osób fizycznych – limit ustalany jest proporcjonalnie od dnia pierwszej
sprzedaży dla konsumenta do końca roku, co oznacza, że limit jest niższy w takim przypadku). - VAT – zwolnienie podmiotowe do 240 tys. zł (limit liczony proporcjonalnie w pierwszym roku
działalności), wyjątki obejmują m.in. usługi prawnicze, doradcze, sprzedaż wyrobów akcyzowych.
Zwolnienie z VAT
Osoby prowadzące działalność nierejestrowaną są zwolnione z VAT, jeśli roczny przychód nie przekracza
240 tys. zł (limit liczony proporcjonalnie w pierwszym roku działalności od dnia rozpoczęcia działalności
do końca roku). Dodatkowo niektóre rodzaje usług i sprzedaż towarów wymagają rejestracji do VAT bez
względu na przychody.
Sprzedaż jakich towarów i usług wyklucza korzystanie ze zwolnienia podmiotowego w VAT?
Katalog towarów i usług, których sprzedaż wyklucza korzystanie ze zwolnienia podmiotowego, znajduje
się w art. 113 ust. 13 Ustawy o VAT. Jeżeli sprzedajesz towary lub usługi z tego katalogu, to nie możesz
korzystać ze zwolnienia podmiotowego.
Zwolnienie podmiotowe traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono kwotę limitu – art. 113
ust. 5 Ustawy o VAT,
Faktura, rachunek i paragon w działalności nierejestrowanej
Prowadząc działalność nierejestrowaną, nie zawsze musisz wystawiać faktur, rachunków czy
paragonów, ale każdy z tych dokumentów pełni ważną rolę w dokumentowaniu sprzedaży.
Osoby prowadzące działalność nierejestrowaną, które są podatnikami VAT, dokonujące sprzedaży na
rzecz:
- przedsiębiorcy – obowiązkowo wystawiają fakturę
- osoby prywatnej – fakturę wystawiają tylko na żądanie klienta, w ciągu 3 miesięcy od dostawy
towaru lub wykonania usługi.
Osoby prowadzące działalność nierejestrowaną zwolniene z VAT-u mogą wystawiać zarówno faktury,
jak i rachunki.
Na żądanie nabywcy w ciągu 3 miesięcy od dostawy towaru lub wykonania usługi muszą wystawić
dokument potwierdzający sprzedaż – fakturę lub rachunek – nabywca wskazuje preferowaną formę
dokumentacji.
Jakie dane pisać na fakturze lub rachunku dla sprzedaży nierejestrowanej?- wystarczy Twoje imię i
nazwisko.
Rachunek a faktura
Rachunek jest prostszym dokumentem – nie zawiera podatku VAT ani informacji o zwolnieniu z VAT.
Wystawia się go dla konsumentów, którzy nie potrzebują faktury. Oba dokumenty pomagają prowadzić
ewidencję sprzedaży i kosztów oraz służą jako dowód transakcji w razie kontroli podatkowej.
Paragon w działalności nierejestrowanej
Paragony są potrzebne tylko wtedy, gdy obowiązkowa jest kasa fiskalna.
Osoby, których roczne przychody nie przekraczają 20 tys. zł i nie świadczą usług, które zawsze wymagają
ewidencji przy użyciu kasy nie muszą używać kasy fiskalnej.
Nim rozpoczniesz sprzedaż, koniecznie zweryfikuj czy planowane świadczenie usług lub sprzedaż
towarów wymagają stosowania kasy fiskalnej.
Istnieją bowiem transakcje, które zawsze wymagają ewidencji przy użyciu kasy fiskalnej np.: usługi
kosmetyczne i fryzjerskie, przewóz osób, naprawa pojazdów, wymiana opon, sprzedaż alkoholu, tytoniu,
perfum.
Gdzie sprawdzić czy muszę posiadać kasę fiskalną?
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie zwolnień z
obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących
Działalność nierejestrowana a ZUS, KRUS i umowa o pracę
- ZUS – brak obowiązku składek przy sprzedaży towarów; studenci do 26 r.ż. są zwolnieni z
obowiązkowych ubezpieczeń przy zleceniach, w przypadku świadczenia usług przez umowę o
świadczenie usług lub umowę zlecenie obowiązują cię ubezpieczenia jak zleceniobiorcę, a
zleceniodawca jest płatnikiem składek i ma obowiązek zgłosić cię do ubezpieczeń społecznych i
zdrowotnych w ciągu 7 dni oraz opłacić neleżne składki ZUS. - KRUS – działalność nierejestrowana nie podlega ubezpieczeniu rolników.
- Umowa o pracę – możesz prowadzić działalność nierejestrowaną równolegle z pracą na etacie.
Działalność nierejestrowana a PIT-36
Osoby prowadzące działalność nierejestrowaną rozliczają się według skali podatkowej. Dochód (czyli
przychód pomniejszony o koszty) opodatkowany jest stawką 12% do 120 000 zł rocznie oraz 32% od
nadwyżki ponad ten limit.
Jeśli dochód nie przekroczy kwoty wolnej od podatku, która w 2026 roku wynosi 30 000 zł, podatek
nie wystąpi, jednak nadal istnieje obowiązek złożenia rocznego zeznania podatkowego.
Przychody i koszty z działalności nierejestrowanej rozlicza się w rocznym zeznaniu PIT-36, według
skali podatkowej. W deklaracji wykazuje się:
- łączną wartość przychodów,
- poniesione koszty,
- dochód do opodatkowania (przychód minus koszty).
Jak rozliczyć koszty w działalności nierejestrowanej?
Osoby prowadzące działalność nierejestrowaną mogą obniżyć podatek, wykazując koszty uzyskania
przychodów w rocznym zeznaniu PIT-36. Koszty pomniejszają dochód, a tym samym zmniejszają
należny podatek.
Jakie koszty można odliczyć?
Do kosztów działalności nierejestrowanej można zaliczyć m.in.:
- zakup towarów handlowych,
- materiały i surowce do produkcji,
- koszty energii elektrycznej,
- wydatki na transport, marketing czy narzędzia niezbędne do działalności.
Warunkiem jest bezpośredni związek wydatku z osiąganym przychodem.
Dokumentowanie kosztów
Aby móc odliczyć koszty, muszą być one odpowiednio udokumentowane. Należy przechowywać: - faktury, rachunki lub paragony,
- najlepiej wystawione na imię i nazwisko podatnika (oraz adres zamieszkania).
Koszty rozlicza się metodą kasową, czyli w dniu faktycznej zapłaty.
Jak wypełnić PIT-36?
- W części C.1 formularza PIT-36 wpisz przychody z działalności nierejestrowanej.
- Uzupełnij koszty związane z działalnością.
- Oblicz dochód jako różnicę przychodów i kosztów.
- Wylicz podatek według skali podatkowej, uwzględniając kwotę wolną.
O czym jeszcze warto pamiętać?
- Możliwe jest wspólne rozliczenie z małżonkiem, nawet jeśli tylko jedna osoba prowadzi
działalność nierejestrowaną. - W PIT-36 można skorzystać z ulg podatkowych, np. ulgi na dziecko, Internet czy rehabilitacyjnej.
- Zeznanie można złożyć elektronicznie (Twój e-PIT, e-Deklaracje) lub w formie papierowej.
- Termin złożenia PIT-36: od 15 lutego do 30 kwietnia roku następnego.
Podsumowanie
Działalność nierejestrowana w 2026 to świetny sposób na przetestowanie biznesu bez dużych kosztów i
formalności. Pozwala elastycznie prowadzić działalność na małą skalę i w razie potrzeby przejść na pełną
firmę.